Đại tướng Nguyễn Chí Thanh & Đại tưỡng Võ Nguyên Giáp
1. Không bằng… con chó
Làm việc với anh, ít khi chúng tôi thấy anh nổi nóng. Anh luôn luôn tự kiềm chế, không để sự vui buồn của mình tác động trong quan hệ công tác. Chỉ có một lần, tôi thấy anh không giữ được mình. Kỳ giáp hạt năm ấy, một số địa phương mất mùa, nhân dân thiếu ăn. Nhà nước đưa gạo về giúp, nhưng có nơi cán bộ xử sự không đứng đắn… Tại cuộc Đại hội đại biểu đảng bộ tỉnh X…, anh nói:
– Đảng viên gì? Cán bộ gì? Dân đói, Nhà nước gửi về mấy tạ gạo, ba ông chi ủy chia nhau trước mỗi người mấy chục cân, thật không bằng… con chó! Xin các đồng chí bỏ qua cho, tôi biết những hiện tượng như vậy không nhiều, nhưng nó diễn ra trong hoàn cảnh không thể nào tha thứ được. Không thể nào để lại trong Đảng ta những con người thoái hóa đến mức ấy ! (Trích Hồi ký Phan Quang).
2. Buồn hung Thanh Tịnh ơi !
Có một tối Đại tướng Nguyễn Chí Thanh đi bộ từ nhà riêng mãi trên mạn Cổ Ngư, Quán Thánh (Hà Nội) đến chơi với nhà thơ Thanh Tịnh. Hai người nằm khoèo trên sàn gỗ chuyện trò, tâm sự. Câu chuyện đang vui, bỗng Đại tướng đột ngột nói với nhà thơ:
– Buồn hung Thanh Tịnh ơi. Chiều nay miềng bị mạ mắng.
– Mắng răng? – nhà thơ hỏi bạn.
– Mạ nói: Thanh ơi, mi mần đến Đại tướng mà có mỗi một việc đưa mạ về thăm quê mà không mần được ! – Đại tướng xúc động thuật lại.
Thì ra, hai người con xứ Huế – một nhà thơ, một đại tướng không lúc nào nguôi nhớ về quê hương đang còn chìm trong khói lửa chiến tranh (Theo Đại tá Ngô Vĩnh Bình – Đại tướng Nguyễn Chí Thanh với công tác văn học nghệ thuật và đội ngũ nhà văn – chiến sĩ).
3. Cậu cho mình xem giấy phép
Lần ấy qua Phà Khuất (Ninh Bình) xe người ùn chờ phà. Một anh bộ đội ba lô lặc lè vẻ mặt cau có đứng bên. Anh Thanh bắt chuyện. Anh bộ đội cho biết đang đóng quân thuộc một đơn vị ở Tây Bắc nay về phép thăm quê trong Hà Tĩnh và phàn nàn “tôi muốn quay về đơn vị cho xong”… Anh bộ đội xổ ra một tràng rằng “các anh tính, đơn vị cho 15 ngày phép. Tính cả thời gian đi về. Từ Tây Bắc về đây đã mất một tuần. Về tới nhà hôm trước hôm sau phải đi ngay may ra mới kịp hạn. Đi ngay thì bà con gia đình thắc mắc, ở chơi dăm bữa thì phạm kỷ luật. Vậy thì tôi về làm gì. Biết thế này chẳng xin đi phép nữa”.
Anh Thanh vỗ vai anh bộ đội nói:
– Mình công tác ở Tổng cục Chính trị. Cậu cho mình xem giấy phép mình sẽ bày cho cậu cách giải quyết…
Anh bộ đội ngạc nhiên nhưng cũng đưa giấy phép ra. Anh Thanh rút bút ghi luôn: “Cho nghỉ tại địa phương mươi ngày không tính ngày đi và về”. Rồi ký tên Nguyễn Chí Thanh.
Anh bộ đội hết sức bất ngờ và vô cùng cảm kích, rồi cảm ơn Đại tướng rối rít. Lúc lên xe, anh Thanh phàn nàn với anh em cùng đi “Tất nhiên mình sẽ gọi điện cho đơn vị cậu ấy. Cán bộ mình còn máy móc, nhiều chính sách chế độ còn nhiều khiếm khuyết. Chúng ta phải góp phần chấn chỉnh…”. (Theo Xuân Ba – Đại tướng Nguyễn Chí Thanh: Lon nước, mo cơm lội khắp đồng).
Thiều gia_sưu tầm và giới thiệu.